ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ: ΕΤΗΣΙΟ Π…

Τα Προγράμματα Ψυχικής και Κοινοτικής Υγείας του ΚΕΔΙΒΙΜ του Πανεπιστημίου Αιγαίου ανακοινώνουν την έναρξη της...

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ: ΕΠΤΑΜΗΝΟ…

ΕΠΤΑΜΗΝΟ προγραμμα MASTERING WORD FOR BUSINESS(400ωρών) Τα Προγράμματα Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Ενδυνάμωσηςτου Πανεπιστημίου Αιγαίου ανακοινώνουν την έναρξη...

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ: ΕΠΤΑΜΗΝΟ…

ΕΠΤΑΜΗΝΟ πρόγραμμα MASTERING EXCEL FOR BUSINESS (400ωρών) Τα Προγράμματα Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Ενδυνάμωσηςτου Πανεπιστημίου Αιγαίου ανακοινώνουν την...

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ: ΕΠΤΑΜΗΝΟ…

ΕΠΤΑΜΗΝΟ προγραμμα MASTERING WORDpress (400ωρών) Τα Προγράμματα Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Ενδυνάμωσηςτου Πανεπιστημίου Αιγαίου ανακοινώνουν την έναρξη της...

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ: INTERNAT…

 ΕΠΤΑΜΗΝΟ προγραμμα International Diploma in IT and Cyber Security (400ωρών) Τα Προγράμματα Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Ενδυνάμωσηςτου Πανεπιστημίου...

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ: ΕΠΤΑΜΗΝΟ…

ΕΠΤΑΜΗΝΟ προγραμμα Vellum Certified IT Project Manager (400ωρών) Τα Προγράμματα Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Ενδυνάμωσηςτου Πανεπιστημίου Αιγαίου ανακοινώνουν...

Μοριοδοτούμενα Επαγγελματικά Π…

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥΠρογράμματα Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Ενδυνάμωσης Επαγγελματικά Προγράμματα Ακαδημαϊκού Έτους 2019-2020 Τα Προγράμματα Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Ενδυνάμωσης...

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ: ΕΤΗΣΙΟ Π…

  Τα Προγράμματα Ψυχικής και Κοινοτικής Υγείας του ΚΕΔΙΒΙΜ του Πανεπιστημίου Αιγαίου ανακοινώνουν την έναρξη της...

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ: ΤΡΙΜΗΝΟ …

Τα Προγράμματα Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Ενδυνάμωσης του Πανεπιστημίου Αιγαίου ανακοινώνουν την έναρξη της διαδικασίας υποβολής...

Δευτέρα, 02 Μαΐου 2016 16:32

Μικρές δικτατορίες

Γραπωνόμαστε από τη ζωή σα να είναι εμμονή.

Ασφυκτικά με συνήθειες την περιφράζουμε, όπως ο γεωργός το χωράφι με ξερόκλαδα κι αγκάθια.
Απαραβίαστη πιστεύοντας πως γίνεται γίνεται στ´αγρίμια και τους διώκτες των ελπίδων.
Επαναλήψεις καθημερινές σα μαίανδροι, -ίδιοι δρόμοι, ίδια πρόσωπα, κληροδοτημένες έξεις και αξίες.
Ιδέες αναλώσιμες και αστόχαστες, που τάζουν στην ασφάλεια και στη νηνεμία.
Ιεροτελεστίες εφευρίσκουμε, το άγχος και την αγωνία που θα κατασιγάσουν.
Οι νοητικοί μας χάρτες έγιναν στερεότυπα κι αυτά προκαταλήψεις, ιδεοληψία κι αδικία.
Με οργάνωση, νόμους, ιεραρχίες και θεσμούς περιχαρακωνόμαστε, επίφαση σταθερότητας σε κάθε αβέβαιο περιβάλλον.
Και μέσα εκεί στη φυλακή της ελευθερίας της ψευδεπίγραφης κλείνουμε με φροντίδες όσους αγαπάμε και εκείνους που πασχίζουμε, για να μας αγαπήσουν.
Γιατί συντροφικότητα ονομάζουμε να μπορείς να αγαπήσεις τις ειρκτές του άλλου.
Πεισματικά κοιτάμε οιωνούς και σήματα, τίποτε απειλητικό στους εφησυχασμούς μας μην προμηνύσουν.
Μην την τάξη διασαλεύσουν και τη μακαριότητα και οι χρησμοί στη χιλιοειπωμένη ιστορία μας δε συνηγορήσουν.
Κι αν κάτι στο καταληπτό και το αφομοιωμένο αντιτίθεται, με σοφιστείες και επιχειρήματα προκατασκευασμένα αντιδρούμε.
Οι αφορισμοί και οι δοξασίες μας τον ίδιο εαυτό οικοδομούν αιώνες τώρα: Με παρελθόν και μοίρα γραμμική, διαχειρίσιμη, όπως η αιτιότητα και η αυταπάτη μας επιτάσσει.
Ένα εγώ απαράλλακτο, προβλέψιμο, σαν άθλιες εργατικές οικίες, που λαμπιόνια γιορτινά στολίστηκε σε προάστιο αριστοκρατικό να μοιάσει.
Ζούμε τη ζωή σα να μην τελειώνει σε γκρεμούς και άβυσσο.
Θεόρατα τα ασήμαντα πράγματα γίνονται, αγχόνες, που την ιμερτή μια πορεία συσκοτίζουν.
Μέριμνες, διαδικασίες αδιαπραγμάτευτες, σαν κύματα το χρόνο μας αυλακώνουν. Στάσιμοι νομίζουμε πως ταξιδεύουμε, παλεύοντας τις λεπτομέρειες της μέρας. Με χάρτες ξεθωριασμένους και απομαγνητισμένα αζιμούθια βαλτώδεις ωκεανούς με έπαρση κατακτούμε.

Υφαίνουμε τις αγάπες μας σαν αράχνης ιστούς, διάτρητους από τα πτώματα που μέσα τους ξεψυχήσαν.
Γιατί κάθε ηδονή είναι άνθος κλεμμένο απ´τον Παράδεισο με προπατορικές κατάρες ποτισμένο.

Ευστράτιος Παπάνης, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Κατηγορία Φιλοσοφία

Αν η τελειότητα αποτελεί για σας ιδανικό, η κάθε πράξη ή σκέψη σας περιφρουρεί το μύθο της και συντελεί στην πολυπόθητη επίτευξή της, αναλογιστείτε μήπως πάσχετε από την επώδυνη διαταραχή της τελειοθηρίας.

1. Η τελειοθηρία ως ψυχαναγκασμός
Επειδή ο εαυτός αντανακλάται στους άλλους, σε σημείο να είναι δύσκολα διακριτός ως μεμονωμένος, η εξάρτηση από την αποδοχή και τη συναίνεσή τους είναι σύμφυτη κοινωνική προϋπόθεση. Θεμιτή, μέχρι να αρχίσει να μετατρέπεται σε πείνα για αναγνώριση, ήπια, έως ότου να αποκτήσει τα χαρακτηριστικά ψυχαναγκασμού και καταπίεσης.
Οι τελειοθήρες του είδους αυτού τηρούν απαρέγκλιτους κανόνες και διαδικασίες. Υπακούουν σε ιεροτελεστίες, που οι ίδιοι ή το σύστημα έχει καθιερώσει, και γίνονται καλοί στο παιχνίδι των τύπων, της γραφειοκρατίας και των κατεστημένων. Η προσήλωσή τους στο καθήκον και στο δέον γενέσθαι, για τον προσεκτικό παρατηρητή, δεν είναι παρά μία τεχνική, για να αποκρύπτουν το φόβο της προσωπικής ανεπάρκειας. Γιατί είναι γνωστό πως ένα πλήρως ελεγχόμενο περιβάλλον, η εμμονή για αψεγάδιαστες λεπτομέρειες δεν οδηγούν στο τέλειο (το οποίο δεν είναι το άρθροισμα των μερών αλλά το σύνολο των σχέσεων των μερών, εξού και από τους θνητούς απροσπέλαστο), αλλά σε μια ψευδαίσθηση ασφάλειας, που θολώνει κάθε παραφωνία στην προσωπικότητα. Για τους αυτόκλητους σκλάβους της τελειότητας κάθε νέα συνθήκη ή κατάσταση, η οποία δεν μπορεί να προσχεδιαστεί και να οριοθετηθεί βάσει των προαποφασισμένων πλάνων, αποτελεί απειλή. Το ρίσκο, η διακινδύνευση, η απόκλιση από τις νόρμες, για τις οποίες τόσα πολλά θυσίασαν, και πολύ περισσότερο όσοι αντιπροσωπεύουν το καινοτόμο, το πρωτόγνωρο, το ανεξέλεγκτο, δεν είναι παρά επαναστάτες εναντίον του τέλειου εαυτού, που δόμησαν υπό τους δικούς τους όρους.
Η παράλογη αγωνία της άμεμπτης αυτοπαρουσίασης τούς καθιστά ευάλωτους (και επιθετικούς) στη γνώμη των άλλων, έρμαια στην αρνητική κριτική τους, επαίτες της επιδοκιμασίας, υποτακτικούς στην εξουσία, απορριπτικούς προς τους κατώτερους ή εκείνους που θέτουν εν αμφιβόλω το σενάριο, που προστατεύει την εικόνα τους. Η τελειοθηρία ξεκινά ως μηχανισμός άμυνας και καταλήγει σε ψυχαναγκαστική διαταραχή, που δυναστεύει τους ίδιους και όσους βρεθούν στον περίγυρό τους.
Θύματα πλημμελών γονεϊκών προτύπων ή ανεπαρκούς φροντίδας, πάντα επιζητούν συμβολικούς κηδεμόνες, για να τους ικανοποιήσουν και να αποσπάσουν το πολυπόθητο εύγε, έστω και ως καθήλωση στην παιδική ανάγκη για επιβράβευση. Καταδυναστεύουν την ύπαρξή τους με σκέψεις και συναισθήματα έλλειψης, κάθε τους δράση υπολείπεται του ιδεατού, και μόνο η ιεροτελεστία της λεπτομέρειας απαλύνει το πληγωμένο εγώ. Όποια μορφή και να πάρει η συμπεριφορά αυτή, είτε του άκαμπτου υπερεγώ είτε του αδύναμου ανθρωπάκου, που προς όλους χρωστά και άπαντες πρέπει να ευχαριστήσει, ο βίος του είναι σπαρμένος με άκαρπες μέριμνες, επειδή η τελειοθηρία τον οδηγεί στην αποφυγή δραστηριοτήτων, συναισθηματικών επενδύσεων και σχέσεων, αν αυτές δεν είναι τέλειες, κατά τα δικά του μέτρα και σταθμά.

2. Η τελειοθηρία ως αντανάκλαση ναρκισσισμού
Οι νάρκισσοι είναι θύματα της ίδιας τους της εικόνας. Παιδιά ναρκίσσων, κατά πάσα πιθανότητα, με συντετριμμένο, ανασφαλές και ασταθές εγώ, ποτέ δεν απέκτησαν την ταυτότητα, που ήθελαν, επειδή οι ίδιοι διετέλεσαν καθρέφτες του ναρκισσισμού των γονιών τους με τίμημα την ανεξαρτητοποίηση από αυτούς. Η τελειοθηρία εκδηλώνεται ως απαίτηση για τέλεια απέναντί τους στάση των υπολοίπων, από αδιαμφισβήτητη αποδοχή των θέσεών τους, από θέσφατα του τύπου όλα ή τίποτα. Η παγίδα που στήνουν σε όσους συσχετίζονται μαζί τους δεν είναι το θέλω να θέλεις απλώς, αλλά απαιτώ να θέλεις όσα θέλω εγώ. Σε μια ερωτική σχέση επιζητούν την απόλυτη αφοσίωση, πληγώνονται ακόμα και από μη εσκεμμένες παραβλέψεις ή αστοχίες, θέτουν τόσο υψηλά κριτήρια, που οι περισσότεροι αποτυγχάνουν να ικανοποιήσουν, πληγώνονται με το παραμικρό, και καταλήγουν να γίνονται αναχωρητές του έρωτα, μεμφόμενοι τη σύγχρονη εποχή για την επιδερμικότητα ή επιπολαιότητα των δεσμών. Έτσι η μόνη διέξοδος για να αισθανθούν ξεχωριστοί είναι η απαίτηση να τους αντιμετωπίζουν όλοι ως μοναδικούς, καταδικάζοντας με την αξίωση αυτή τον εαυτό τους σε ειρκτές και σε αυτοδημιούργητα δεσμωτήρια. Τιμωρητικοί κάθε σφάλματος ως αφεντικά, απαιτητικοί και ανελαστικοί κριτές, υπερόπτες για τα δυσθεώρατα κριτήρια ποιότητας, που θέτουν, σπάνια παινεύουν την εργασία και τους κόπους των υφισταμένων, αν δεν συμμερίζονται το πάθος της τελειότητας.
Η έλλειψη ανοχής προς κάθετι ατελές, πρόσωπο ή ερέθισμα, εκπορεύεται από την πίστη τους πως η έλλειψη ακεραιότητας θα έχει αντίκτυπο πάνω τους, θα σπιλώσει την θελκτική εικόνα τους και θα πληγώσει ανεπανόρθωτα το αίτημα κάθε νάρκισσου: το λαμπερό είδωλο, που προβάλλεται, αντανακλάται και μεγεθύνεται, κίβδηλο, αλλά συναρπαστικό.

3. Η τελειοθηρία ως υπερδιέγερση
Οι Beck, Shapiro και Maxment παρατήρησαν πως άτομα, τα οποία βρίσκονται σε υπερδιέγερση, αν και το επιθυμούν, δεν μπορούν παρά να προσέχουν τις λεπτομέρειες, να καταγράφουν την ασυμμετρία, να ενοχλούνται από οποιαδήποτε έλλειψη αρμονίας. Η προσοχή τους εύκολα διασπάται, εάν δεχτούν πληθώρα ταυτόχρονων πληροφοριών. Επιζητούν το χρόνο να αναλύσουν διεξοδικά κάθε πλαίσιο κι αν διαπιστώσουν πως ανταποκρίνεται στα κριτήριά τους, μπορούν να προχωρήσουν στο επόμενο. Το πρόβλημα εντείνεται όταν προσπαθούν να γενικεύσουν την τακτική αυτή σε κοινωνικές και συναισθηματικές περιστάσεις.
Κάποτε ένας διαγνωσμένος ψυχωσικός, με μανία να διορθώνει κάθε συντακτικό ή ορθογραφικό σφάλμα σε κείμενα μου είπε: Κάθε φορά που φτίαχνω ένα λάθος, αισθάνομαι πως κάτι στραβό εξαλείφεται από την οικουμένη.
Η τελειοθηρία είναι πρόσχημα για έλεγχο. Για πρόγνωση της χαοτικής ζωής, για περιορισμό των εκπλήξεων, για μία λογική, κατά το δυνατόν, ερμηνευτική που νοηματοδοτεί τις ενέργειες, τα κίνητρα και τους στόχους. Αυτό ισχύει για όλους. Μόνο που οι τελειοθήρες εκλαμβάνουν το διαφορετικό ως απειλή και επιχειρούν να το χειραγωγήσουν, να το αξιολογήσουν να το προσαρμόσουν με την αυταπάτη της τελειότητας, το γνωστό τους παιχνίδι, όπου ο καθένας, αλλά και ο ίδιος τους ο εαυτός, σπάνια βγαίνει αλώβητος. Αν ο σύμβουλος προσπαθήσει να ανασκευάσει τα αίτια αυτής της συμπεριφοράς, αν τους βάλει να φανταστούν μία ζωή που δεν θα είχαν ανάγκη από επιβεβαίωση, έγκριση, αποδοχή, έλεγχο, μια ζωή χαλαρή, όπως αρμόζει σε όσους κατανοούν τη βραχύτητά της, συνήθως περιγράφουν την ανασφάλεια που αναβαπτίζεται σε ελευθερία.

Περεταίρω Μελέτη
Somov, P. (2011). 4 Types of Perfectionism. Psych Central. Retrieved on May 27, 2015, from http://blogs.psychcentral.com/mindful-living/2010/07/4-types-of-perfectionism/

Ευστράτιος Παπάνης, Επίκουρος Καθηγητής Κοινωνιολογίας Πανεπιστημίου Αιγαίου

 

Κατηγορία Φιλοσοφία
Δευτέρα, 02 Μαΐου 2016 16:20

Ψύχωση

Ανοίξτε το μυαλό σας να ξεχυθούν οι ακατάστατες σκέψεις, οι εικόνες που αναρίθμητες σας κατακλύζουν κάθε λεπτό, χωρίς σταματημό, πέρα από την αυτοπειθαρχία και τους διαλογισμούς σας.

Αφήστε τη γλώσσα να πει όσα ο λογισμός μελετά, τα μύχια και τα επτασφράγιστα.
Ξεκλειδώστε τ´ ανομολόγητα και τα άρρητα της καρδιάς σας, επιτρέψτε στους συνειρμούς να γίνουν λέξεις και η φαντασία ερεθίσματα.
Μιλήστε για τα φωτεινά σημαδάκια που στροβιλίζονται στο σκοτάδι, κάθε που κλείνετε τα μάτια σας.
Απελευθερώστε το παιδί που κραυγάζει τα θέλω του μέσα σας και κάντε μπροστά σε όλους όσα πράττετε, όταν δεν σας βλέπουν.
Οι πιο πολλοί θα πουν: να ένας τρελλός και λιγότεροι: να ένας ατόφιος.
Γιατί τελικά ψύχωση είναι η κοινωνικοποίηση του πραγματικού εαυτού μας..

 Ευστράτιος Παπάνης, Επίκουρος Καθηγητής Κοινωνιολογίας Πανεπιστημίου Αιγαίου

Κατηγορία Φιλοσοφία
Δευτέρα, 02 Μαΐου 2016 16:02

Νέοι Μεσαίωνες

Η επιστημονική έρευνα έχει αποκτήσει τόσες αγκυλώσεις και δόγματα ή έχει τόσο πολύ θεοποιηθεί, κυρίως από τους αστόχαστους, που τελικά έφτασε να μοιάζει με τα θρησκειολογικά συστήματα και τη μαγική σκέψη, τους τρόπους των οποίων, υποτίθεται, πως θα ανασκεύαζε.

Η άκριτη αποδοχή των συμπερασμάτων της από τις μάζες δημιουργεί νέες αυθεντίες, ακριβώς όπως και στις εποχές του σκοταδισμού και μια νέα ελίτ κατόχων της γνώσης δημιουργείται. νέα αυτή θρησκεία έχει ιεροτελεστίες, θέσφατα, στεγανά, δεοντολογίες και αξιώματα απαράβατα. Όσοι την υπηρετούν χωρίς αντιρρήσεις ανελίσσονται κοινωνικά, ενώ οι αποδέκτες της ομογενοποιούνται. Οι δε αποστάτες στο πυρ το εξώτερο της περιφρόνησης ή της τρέλλας καταδικάζονται.
Και κυρίως οι λειτουργοί της κοπιάζουν να εγκαθιδρύσουν το μεταφυσικό κενό και την ανυπαρξία πίστης, που θα καλυφθεί αργότερα, ως αντίδραση, από την υιοθέτηση ακραίων κινημάτων, από την προβολή ψευδό – φιλοσοφιών, από σοφιστείες και εξτρεμιστικά μορφώματα. πομακρύνετε τα θεωρητικά μαθήματα, τη γλώσσα και την τέχνη από τα σχολεία και θα προπαρασκευάσετε τους φανατικούς του αύριο. Εξοβελίστε το μυθικό λογισμό και στρατιές των παιδιών σας θα υποκλίνονται στις ορέξεις των πολιτικών αρπακτικών, χωρίς φαντασία, δημιουργικότητα, αποκλίνουσα νόηση και διάθεση για αντίδραση.
Πίσω από την κατάργηση της ιστορίας, των θρησκευτικών, της προσευχής στα σχολεία κρύβονται κίνητρα όχι ανθρωπιστικά, αλλά ένα σχέδιο παραγωγής φερεφώνων. Με το ίδιο μένος οι δήθεν ορθολογιστές, σαν τους διώκτες του μεσαίωνα, πολεμούν μορφές μάθησης, που αν και δεν αποδεικνύονται με τα κλασικά επιστημονικά κριτήρια, εντούτοις οδήγησαν την ανθρωπότητα από τον πρωτογονισμό στον πολιτισμό.
Μάλλον έφτασε η ώρα για έναν νέο Διαφωτισμό, που θα ανοίξει καινούς δρόμους στην ανθρώπινη διανόηση, ενοποιώντας στοιχεία από κάθε μορφή μάθησης, ακόμα και από την ενορατική ή την από έξω χαρισμένη..

 

Ευστράτιος Παπάνης, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

 

Κατηγορία Φιλοσοφία
Σελίδα 20 από 20
Top
We use cookies to improve our website. By continuing to use this website, you are giving consent to cookies being used. More details…